DEVLET AJANSI

Türkiye’nin dünya fındık üretimindeki güçlü konumuna rağmen serbest piyasada yaşanan fiyat düşüşleri tartışma yaratmaya devam ediyor. Kilogram fiyatının 160 liraya kadar gerilemesi üzerine Rekabet Kurumu, fındık piyasasındaki gelişmeleri incelemeye aldı. Piyasanın önemli oyuncuları arasında yer alan Ferrero ile Atalay, Balsu, Karaçuha, Ofi, Özyılmaz ve Şenocak şirketlerinin faaliyetleri mercek altına alındı.

Üreticilerin uzun süredir dile getirdiği fiyat baskısı iddiaları, soruşturmanın genişletilmesiyle yeniden gündeme geldi. İncelemede, büyük alıcıların ve aracı firmaların piyasadaki fiyat oluşumuna etkisi değerlendiriliyor.

Üreticilerden Fiyat Baskısı İddiası

Ordu Altınordu Ziraat Odası Başkanı Atakan Akça, fındık piyasasında fiyatların belirli seviyelerde tutulduğunu öne sürdü. Akça, Ferrero’nun ticaret yaptığı aracı firmalar üzerinden piyasa fiyatlarını etkilediğini iddia ederek, sahadan elde edilen bilgilerin bu yöndeki şüpheleri güçlendirdiğini ifade etti.

Üreticilerden gelen bildirimlerin ardından Rekabet Kurumu’nun saha incelemeleri gerçekleştirdiği ve farklı üretim bölgelerindeki alım fiyatlarıyla büyük alıcıların faaliyetlerini değerlendirdiği belirtildi. Yaklaşık iki aydır devam ettiği aktarılan incelemelerin ardından soruşturmanın kapsamı genişletildi.

TMO’nun Müdahalesine Rağmen Fiyatlar Geriledi

Bu sezon Türkiye’de fındık rekoltesinin 700 bin tona yaklaştığı belirtilirken, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) kaliteli fındık için kilogram başına 255 lira alım fiyatı açıklamıştı. Kurumun yaklaşık 250 bin ton fındık alarak depolarına çekmesine rağmen serbest piyasadaki fiyat düşüşü üreticilerin tepkisine neden oldu.

Atakan Akça, Ordu’da fındığın üretim maliyetinin 227 lira olarak hesaplandığını belirterek mevcut piyasa fiyatlarının üreticiyi zor durumda bıraktığını söyledi. Akça’ya göre TMO’nun müdahalesine rağmen fiyatların gerilemesi, piyasadaki rekabet koşullarının daha kapsamlı incelenmesini gerektiriyor.

Ferrero’nun Taahhütleri de İncelenecek

Rekabet Kurumu, 2024 yılında Nutella’nın üreticisi Ferrero hakkında da soruşturma yürütmüş, şirketin sunduğu taahhütlerin kabul edilmesiyle süreç sona ermişti. Bu kapsamda Ferrero, fındık alımlarında TMO’nun referans fiyatının altına düşmemeyi ve üreticilerin nakit ihtiyacının arttığı eylül-aralık döneminde en az 45 bin ton fındık satın almayı taahhüt etmişti.

Yeni incelemede şirketin söz konusu yükümlülükleri yerine getirip getirmediği de değerlendirilecek. Soruşturmanın sonucunun, Türkiye fındık piyasasındaki rekabet koşulları ve üreticilerin gelirleri açısından önemli etkiler oluşturması bekleniyor.